Taze ve kurutulmuş üzümler, fındık, anason, rezene, kişniş ve kimyon, mayalar ve pamuk Brezilya’ya yönelik en önemli ihraç ürünlerimiz arasındadır. Ayrıca, kurutulmuş meyva ve meyva karışımları, sert kabuklu yemiş, çekirdekler ve karışımı konserveler, tütün, demirçelik tellerden örme halat, kablo ile taşıt aksam ve parçaları da ihracat potansiyeli olan diğer ürünlerimizdir. Ülkemiz taşıt yan sanayi ürünlerinin son yıllarda tüm dünya üzerinde edindiği saygın ve olumlu imaj Brezilya’da da mevcuttur. Genel olarak ülkemiz ürünlerinin kalitesi ve fiyatları sektör yetkililerince uygun ve benzerleriyle rekabet edebilir düzeyde bulunmaktadır. Brezilya ithalatçılarının çalışmayı tercih ettikleri ihracatçı profillerini ve çalışma şartlarını aşağıdaki şekilde ifade etmek mümkündür:
- Yerleşik bir şirket olması (En az 1015 yıllık bir geçmişinin olması),
- Ürünlerde kalite ve standartların tutturulmuş olması,
- Kendilerinin Brezilya pazarında tek satıcı (ithalatçı) konumunda tutulması,
- İyi bir iletişim konusunda beklentilerine yanıt verilebilmesi (Karşılıklı ziyaretler, müşteri tatminine dönük çalışmalar).
Bununla beraber, iki ülkenin benzer ekonomik yapıda olmaları, coğrafi uzaklık bu ülkeye ihracatımızı olumsuz etkilemektedir. Yine de, Brezilya, alternatif dış pazar arayan ihracatçılarımız için, değerlendirilmesi gereken önemli bir pazar olarak göze çarpmaktadır.
Brezilya, 1995 yılı Ocak ayında MERCOSUR’daki diğer ülkelerle birlikte ortak gümrük tarifeleri (OGT) belirlemiştir. Yeni tarife sistemi %0-20 arasında değişen 11 tarife oranından oluşmaktadır. Ortalama tarife oranı %11,4’dür. Bazı hassas ürünler geçici olarak gümrük tarifeleri ve ithalat lisansları ile korunmaya alınmış olmakla birlikte hükümetin ticaret politikasına müdahalesi azalmış bulunmaktadır.
MERCOSUR, bölge ülkelerinin birbirlerine olan bağımlılığını da artırmıştır. Söz konusu bağımlılık özellikle Brezilya ve Arjantin arasında yoğun olarak yaşanmaktadır. Brezilya’da sermaye malları, bilgisayar ve telekomünikasyon ekipmanları 2001 ve 2006 yıllarına kadar OGT’den muaf tutulmuştur.
Brezilya, dünyanın tarım ve hayvancılık yapan önemli ülkeleri arasında yer almaktadır. İhracatının önemli bir bölümü tarımsal ürünlerden oluşan Brezilya ile bu alanda işbirliği olanakları mümkündür. Özellikle Güneydoğu Anadolu Projesi çerçevesinde, bu bölgede gerçekleştirilecek olan ortak hayvancılık yatırımları sayesinde iki ülke, talebin sürekli artmakta olduğu Ortadoğu pazarına kolaylıkla girme şansına sahip olabilecektir. Ayrıca, Brezilya, Ortadoğu ülkeleriyle ticari ilişkilerini geliştirebilmek için Türk Serbest bölgelerinden yararlanabilecektir. Bu bölgelerdeki depolama olanakları ve mevzuat kolaylıkları Brezilya’ya önemli fırsatlar sunmaktadır. Öte yandan, Brezilya ile ülkemiz arasında kurulacak yakın ekonomik işbirliği, Brezilya ile birlikte Arjantin, Paraguay, Uruguay ve Venezüella’nın da üyesi oldukları MERCOSUR ile ortaya çıkacak geniş pazardan Türk firmalarının da yararlanmasına yol açacaktır.
Türkiye ile AB arasında Gümrük Birliğini tesis eden 1/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararı’nın 16. maddesi uyarınca ülkemizin müzakerelerinde son aşamaya gelinen ABMERCOSUR Serbest Ticaret Anlaşması’nı üstlenmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, bir MERCOSUR üyesi olarak Brezilya ile girişimlerde bulunulması yararlı olacaktır.
İki ülke arasında doğrudan uçuşlar başlaması karşılıklı temasları arttıracak, iş ilişkilerinin yanı sıra turizmi de tetikleyecektir. Türk Hava Yolları’nın bu konudaki çalışmaları devam etmektedir. Bu çerçevede, 2007 yılında Sao Paolo’ya direk uçuşlar başlatılması planlanmaktadır.
Direk uçuşların yanı sıra, taşımacılık alanında iki ülke arasında çalışan gemilerin olmayışı (2009 yılı itibariyle direk uçuşlar başlamıştır) ve malların çeşitli limanlardan aktarmalı olarak gönderilmesi mal teslimatında gecikmelere yol açmakta, dolayısıyla ticareti olumsuz yönde etkilemektedir.
Dünya Bankası Grubu’nun özel sektör kuruluşu olan Uluslararası Finans Kurumu (IFC), gelişmekte olan ülkeler arasında karşılıklı yatırımları desteklemektedir (SouthSouth Investment). Bu çerçevede, Brezilya ile Türkiye arasında yapılacak yatırımlarda Uluslararası Finans Kurumu’nun desteğine başvurulabilir.
Ekonomik yapıları ve sektör dağılımı itibarı ile birbirlerine rakip görünseler de Türkiye ve Brezilya üçüncü pazarlara açılma konusunda işbirliğine giderek ve çeşitli konularda deneyimlerini paylaşarak güçlü bir ortaklık kurabilirler. Bu açıdan potansiyel taşıyan sektörler şunlardır:
Organik Tarım
Mevsimsel farklılıklar da göz önüne alındığında özellikle günümüzün en dikkat çeken konularından olan organik tarım açısından Brezilyalı tarımcılar ile işbirliği yaratma imkanı oldukça fazla gözükmektedir. Ayrıca hayvancılık sektöründe de işbirliğine gidilmesi iki taraf için de çeşitli avantajlar yaratacaktır.
Alternatif Enerji
Türkiye’de son zamanlarda gündeme gelen biodizel üretimi konusunda Brezilya oldukça ileri seviyededir. Türkiye, Brezilya’nın alkolden akaryakıt üretme ve benzinle birlikte alternatif yakıt yakabilen motor teknolojisi konusundaki tecrübesinden faydalanabilir.
İnşaat
Brezilya’da alt yapı sorunları henüz çözümlenmemiştir. Devletin önümüzdeki yıllarda önemli miktarda altyapı harcaması yapması beklenmektedir. Türk müteahhitlik firmaları altyapı ve turizm yatırımları konusunda Brezilya’nın sunduğu potansiyelden faydalanabilir.
Tekstil
Tekstil iki ülke ekonomisinde de önemli yeri olan ve ihracata yönelik bir sektördür. Bu sektörde üçüncü pazarlara yönelik ortak yatırımlar mümkündür.
Otomotiv-Yedek parça
Otomotiv yatırımları açısından dünya çapında ön sıralarda gelen Brezilya, otomotiv yedek parça konusunda da oldukça deneyimlidir. Bu sektörde de üçüncü pazarlara yönelik ortak yatırımlar mümkündür.
Diğer
Bu sektörlerin dışında kimya, turizm, cam, seramik, demirçelik, içecek, petrol ürünleri, ilaç, gübre, makina, otomotiv, bilişim ve deri sektörleri de potansiyel taşıyan diğer sektörlerdir.
| < Önceki | Sonraki > |
|---|
