Genel Değerlendirme

Brezilya Latin Amerika’daki en gelişmiş endüstriyel sektörlere sahiptir. Brezilya’nın çok çeşitli sanayi sektörleri, GSYİH’sinin üçte birini oluşturmaktadır ve otomobil ve parçalarından, diğer makine ve teçhizatlara; çelik, tekstil, ayakkabı, çimento, ağaç, demir ve kalaydan, petrokimyasallar, bilgisayar üretimi, hava araçları ve dayanaklı tüketici mallarına kadar uzanmaktadır. En önemli otomobil üreticileri Brezilya’da üretim merkezleri kurmuştur.

Brezilya aynı zamanda çok yönlü ve sofistike bir hizmetler sektörüne sahiptir. Hizmetler sektöründe posta ve telekomünikasyon, en büyük alt-sektörlerdir. Bu sektörleri bankacılık, enerji, ticaret ve bilgisayar takip etmektedir. 1990’lu yıllarda Brezilya finansal hizmetler sektörü büyük bir revizyondan geçmiştir ve eskiye göre daha sağlam bir hale gelmiştir. Finansal sektör yerel firmalara çok çeşitli finansal ürünler sunmaktadır. En büyük finans şirketleri Brezilyalıdır (ve en büyük iki banka devlete aittir) ama ABD ve başka yabancı firmalar pazarda önemli paya sahiptir.

Brezilya’nın maden kaynakları çok geniştir. Büyük demir ve magnezyum rezervleri endüstriyel hammaddelerin ve ihracat kazançlarının önemli kaynaklarını oluşturur. Nikel, kalay, krom, boksit, berilyum, bakır, kurşun, tungsten, çinko, altın ve diğer madenler açısından ülke zengindir. Ülkede çelik endüstrisinde kullanılan yüksek kaliteli kömüre ihtiyaç duyulmaktadır.

Son on yılda, Brezilya ekonomisi bazı reformlar geçirmiştir. 1994’te Brezilya “Real Planı” adı verilen bir ekonomik istikrar programı başlatmıştır. Bu program enflasyonun düşürülmesinde büyük ölçüde başarılı olmuştur. Plan aynı zamanda dünyanın en geniş özelleştirme programını başlatmıştır. Ancak, büyüme yavaşladığında, Brezilya ekonomisinin dış finansal desteğe bağımlılığı ve hükümetin finansmanını kontrol edememesi, ekonomiyi dış şoklara açık bir hale getirmiştir. Ağustos 1998’den sonra, Brezilya ekonomisi resesyona girmiştir. IMF ve başka kaynaklardan alınan 42 milyar dolarlık destek paketine rağmen, Ocak 1999’da hükümet Real’in değerini devalüe etmek zorunda kalmıştır. Şu anda Brezilya’nın 27 eyaletinde düzinelerce farklı vergi oranı uygulanmaktadır ve hepsinin kendi vergi kodları bulunmaktadır. Bu durum, hem yerli yatırımcıların hem de Brezilya’yla iş yapmak isteyen yabancıların önünü tıkamaktadır. Vergi reformu planının bir parçası olarak Devlet Başkanı Lula mal ve hizmetler üzerindeki vergileri beş farklı oranlı standart bir ulusal KDV’ye dönüştürerek aynılaştırmayı önermektedir.


Brezilya Dış Ticaret Mevzuatı

Brezilya, Dünya Ticaret Örgütü (WT0)’ne üyedir. Ayrıca DTÖ mekanizmalarını en etkin ve aktif kullanan ülkelerden biridir. SPSSağlık ve Bitki Sağlık Önlemlerini oldukça etkin kullanmaktadır. Gümrük tarife yapısı Armonize Sistem (HSHarmonized Commodity CodingDescription System)’dir. Ayrıca, gümrük değerleme ve anti damping ile ilgili anlaşmaları da imzalamıştır. Brezilya Ulusal Kongresi 2 Mart 2005 yılında Biogüvenlik yasasını kabul etmiştir. Brezilya’da ihracatı artırıp, ithalatı azaltmaya dayanan bir dış ticaret politikasının izlenmesi bazı ithal mallara yüksek vergiler ve kotalar uygulanması sonucunu doğurmuştur. Gümrük idarelerince belirlenen gümrüklerle ilgili uygulamaların yanı sıra, diğer ilgili devlet kuruluşları da ithalatı düzenleyici, çeşitli limanlardan girişlerin ve malın kullanımının veya saklanmasının kısıtlanması, etiketleme ve işleme koşullarının belirlenmesi gibi kurallar koyabilir. Yabancı ihracatçı, Brezilyalı ithalatçının paketleme, etiketleme gibi konularda doğru bilgilere sahip olduğundan emin olmalıdır. Bu konularla ilgili yanlış bilgilenme malın Brezilya’ya girişinde önemli engellerle karşılaşmasına yol açar. Çocuk oyuncaklarında korunma önlemleri mekanizmasını işleten Brezilya, bilişim teknolojisi ürünleri ve parçalarında yüksek tarifeler ve vergilerle ithalata engel olmaktadır.

İçecekler için Tarım Bakanlığı, ilaçlar için Sağlık Bakanlığı, silah ve mühimmat için Savunma Bakanlığından izin alınması gerekmektedir.Fiyatı 3 500 Dolar veya üzerinde olan lüks tekneler, bazı tarımsal kimyevi maddeler, sağlık, güvenlik ve ahlak açısından yasaklanan bazı ilaçlar, uyuşturucu maddeler, kullanılmış tüketim mamulleri, ayrışamayan deterjanlar ve bazı tarım ilaçlarının ithali yasaktır.

Bazı istisnalar dışında bütün ithalatlarda, ithalat lisans veya izni alınması zorunludur. İthalat lisansları Dış Ticaret Kurumu SECEX tarafından verilmektedir. İthalatçılar SECEX adlı kuruluşa kaydolmak ve her mal için ithalat lisansı almak zorundadırlar. Tüm ithalatlar yapılan ithalatın değerine ve tipine göre ya tamamen ödenmiş ve yerel bankalarca finanse edilmiş akreditifle veya enaz 180 gün vadeli kredi ile yapılır.


İthalat için yapılması gerekli işlemler
  • İthalatçı tarafından; ihracatçı, menşe ülke ve liman, boşaltma limanı, malın tanımı, döviz cinsinden FOB değeri belirtilecek şekilde ve istenecek diğer dokümanlarla ithalat lisansı başvuru formu doldurulur,
  • Başvuru için harç ödemesi yapılır,
  • İthal edilecek malın fiyatının incelenmesi için ihracatçıya ait katalog, fiyat listesi veya proforma fatura formuna eklenir,
  • İthalat lisansı alınır.
  • İhracat için de genel olarak lisans istenmektedir. İhracatta vergi uygulaması yoktur. İhracatı teşvik etmek için, katma değer vergisi muafiyeti ve ihracatın finansmanı için vergi muafiyeti uygulanmaktadır. İhracatta kullanılacak hammadde ve yarı mamullerin gümrüksüz getirilmesine imkan tanınmaktadır.
  • İthalatta yarı mamullerin vergi oranları bitmiş ürüne göre daha düşüktür. Bu durum, bazı firmaları bir bütünün parçalarını ayrı ayrı ithal ederek ülke içinde bütünleştirme yoluna itmiştir.