Genel Değerlendirme
Brezilya’da yabancı yatırımlara oldukça serbest bir yaklaşım vardır. Bununla beraber, devlet tekelinde olan petrol arama ve çıkarma, iletişimmedya, maden cevherleri, atom enerjisi, madenler ve diğer minerallerin araştırma ve çıkarılması, kırsal bölgelerde mülkiyet edinme, hava taşımacılığı ve finans sektörünün bazı dallarında yabancı yatırımlara bazı kısıtlamalar getirilmiştir. Yapılan anayasa değişiklikleriyle, yerli ve yabancı sermayeye sağlanan teşvikler arasındaki farklılığın yok edilmesine çalışılmaktadır. Devlet tekelindeki telekomünikasyon, petrol ve doğal gaz dağıtımı özel sektöre açılmıştır.
Kamu ihalelerinde, yabancı mühendislik ve inşaat firmalarının teknik hizmet sağlamalarına eğer Brezilya firmaları teknik hizmeti yerine getirebilecek kapasitedeyse izin verilmemektedir. Yabancı hukuk, muhasebe, vergi, yönetim danışmanı firmalarla, inşaat ve mühendislik firmaları çeşitli sebeplerle engellenerek, Brezilyalı firmalarla yerel ortaklık yapmaya zorlanmakta, yabancı yöneticiler üzerine kısıtlama getirilmektedir. Yabancı ortaklıklarda ve ortak girişimlerdeki genel eğilim, yabancı hissedarların hisselerinin azınlıkta tutulmasıdır. Brezilya hükümeti, eğer yabancı yöneticiler yeni bir teknoloji sağlayamazlarsa, Brezilya’daki verimliliği artıramazlarsa ya da yeni yatırımı ülkeye kanalize edemezlerse, yabancı yöneticileri kabul etmeme hakkına sahiptir. Ülkede, yabancılar tarafından kontrol edilen Brezilya şirketlerinin bazı teknolojik faaliyetlerine kısıtlama getirilmesi gibi uygulamalar söz konusu olabilmektedir.
Brezilya hükümeti, ülkenin ekonomik büyümesine katkıda bulunacağına inanılan ve hükümetin öncelikli alanlar listesinde yer alan sektörlerdeki yatırımlara teşvik sağlamaktadır. Bu alanlar; tarım, teknoloji, emek ağırlıklı sanayi kolları ile ihtiyacı ithalat yoluyla karşılanan malların üretimini kapsamaktadır. Turizm, ağaçlandırma, gemi yapımı, selüloz, kimya, petrokimya, otomotiv, uçak sanayi ile tekstil ve yiyecek maddeleri sektörleri de teşvik sağlanan alanlardır.Ülkeye gelen yabancı sermayenin Merkez Bankasında kaydedilmesi zorunludur. Bu, yatırımcının ve yapılan yatırım miktarının tespiti için gereklidir. Karın yatırımcı ülkeye ödenmesi ve transferi yatırımın yapıldığı para birimi üzerinden gerçekleştirilir.
Mali kurumlar ve özelleştirilmiş şirketler ile iletişim, havacılık, madencilik ve hidroenerji, elektronik, deniz taşımacılığı sektörleri dışında kalan sektörlerde %100 yabancı sermayeli yatırıma izin verilmektedir.
Yatırım Açısından Önemli Bölgeler
Brezilya’da sanayi ağırlıklı olarak ülkenin güneydoğusunda toplanmıştır. Kuzey ve kuzeydoğu bölgeleri en geri kalmış yerlerdir. Federatif bir yapıya sahip olan ülkede eyaletler, dış ve iç yatırımcıyı kendi bölgelerine çekebilmek için çeşitli teşvikler sunmaktadır. TÜSİAD tarafından hazırlanan raporda değinildiği üzere;
Sao Paolo Eyaleti
Ülke sanayisinin merkezi konumunda olan Sao Paolo eyaleti nüfusun %22’sini barındırırken, GSYİH’nın %34’ünü, sanayi üretiminin %41’ini, ihracatın %32’sini, ithalatın %43’ünü ve bankacılık işlemlerinin %68’ini gerçekleştirmektedir. 2004 yılında ülke ekonomisi %5.2 büyürken, Sao Paolo ekonomisi %7.6’lık bir büyüme kaydetmiştir.
Sao Paolo güçlü pazarı, ileri teknolojisi, kalifiye işgücü, altyapı ve lojistik imkanları ile en fazla yabancı yatırım çeken eyalettir. 2005 yılında bölgeye 3.3 milyar dolar yabancı sermaye yatırımı gerçekleşmiştir.
Bölge Valiliği altında görev yapan Yatırım Masası yatırımcılara tedarikçi ve/veya ortak bulmak, danışmanlık gibi çeşitli konularda hizmet vermektedir ( www.investimentos.sp.gov.br).
Rio de Janeiro Eyaleti
Nüfusun %8.5’ini barındıran ve GSYİH’nın %14’ünü üreten Rio de Janeiro eyaletinde hizmet sektörü %58’lik oranıyla ağırlıkta olmasına rağmen eyalet içerisinde Peugeot, Volkswagen, Shell ve Michelin gibi çok uluslu şirketlerin sanayi yatırımları da bulunmaktadır
Turizm, tarım, tekstil, kimya bölgede potansiyel taşıyan sektörlerdir. Bölgenin yatırımcılara sunduğu avantajlar arasında zengin doğal kaynaklar, kalifiye işgücü, büyük pazar, gelişmiş altyapı ve lojistik imkanları yer almaktadır. (www.planejamento.rj.gov.br)
Goias Eyaleti
Başkent Brasilia’nın da içinde bulunduğu Goias Eyaleti gelişmiş altyapısı ve sunduğu yatırım teşvikleri ile son yıllarda ön plana çıkan bölgelerden biridir. Bölgede tarıma dayalı sanayi oldukça gelişmiştir. Bunun yanısıra ilaç, kimya, otomotiv, tarım makinaları, tekstil ve deri sanayi oldukça gelişmiştir. Ülkenin en büyük üçüncü ilaç ve kimya sanayi merkezi bölgede bulunmaktadır. (http://www.its.goias.gov.br/goias/goias.html)
Bahia Eyaleti
Kapladığı alan açısından Brezilya’nın beşinci büyük eyaleti olan Bahia, ülkenin Kuzeydoğu bölgesinin güney ucunda yer almaktadır. Sunduğu çeşitli yatırım teşvikleri sayesinde yatırımcılar açısından son yıllarda cazip hale gelen bölgelerden biridir. Petrol ve doğalgaz gibi doğal kaynaklar yönünden zengin olan bölge, hammadde ve ara mamul tedariği yönünden de özellikle kimya, petrokimya, metalurji ve tarım sektörleri içincaziptir. ( www.bahiainvest.com.br)
| < Önceki | Sonraki > |
|---|
